Een wereldrecord, witte onderhemden en grote namen als winnaars: een duik in de geschiedenis van de TREK Singelloop Utrecht

Op zondag 4 oktober staat de stad Utrecht in het teken van de TREK Singelloop, de oudste stratenloop van Nederland die in 2025 zijn 100-jarig bestaan vierde. Wij blikken terug op die roemruchte geschieden en blikken vooruit naar zondag. 

“Voor het ontstaan van de Singelloop moeten we terug naar zaterdag 30 mei 1925”, vertelt Gerard Peek, die van 2007 tot 2012 verantwoordelijk was voor de organisatie van de Singelloop Utrecht. Als oud-organisator weet hij bijzonder veel van de geschiedenis van het event. “

De Singelloop was een initiatief van Nico Munzert, die 100 jaar geleden met een loop door de stad propaganda wilde maken voor de atletiek. Hij wilde van atletiek, net als voetbal, een volkssport maken. Aan die eerste editie namen 38 lopers deel, op gympen en gekleed in witte onderhemden. Toen al trok het event veel toeschouwers, die in vier rijen dik langs de singels van Utrecht stonden. Het toeschouwersaantal werd geschat op 75.000.

Gerard Peek
Gerard Peek

Peek: “Heel Utrecht leek wel uitgelopen om de atleten, die werden voorafgegaan door een politieagent op de fiets, aan te moedigen. Vooraf had de Gemeentereiniging de straten nog natgespoten, zodat de lopers geen last hadden van opwaaiend stof. Tijdens de race – voor het eerst op de weg en niet op de atletiekbaan – bleven de trams stilstaan en de bruggen dicht. Het parcours was met 4,7 kilometer korter dan de latere hoofdafstand van 10 kilometer.”

Piet Dullaert uit Rotterdam was de eerste loper om de Singelloop op zijn naam te schrijven. Hij legde het parcours af in 15 minuten en 17 seconden. “De Singelloop was echt iets moois en groots toentertijd. Toen ik in 2007 de organisatie op mij nam, was zelfs mijn hoogbejaarde schoonmoeder erg enthousiast. De Singelloop van vroeger stond nog in haar geheugen gegrift”, aldus Peek.

Heropleving

Mede door de Tweede Wereldoorlog vond de Singelloop niet plaats tussen 1940 en 1946, waardoor het 25-jarig jubileum pas in 1956 gevierd werd. De Singelloop kende in de jaren nadien een aantal grote winnaars. Zo schreven Klaas Lok, Emiel Puttemans, Simon Vroemen, Aart Stigter en Gerard Nijboer de Singelloop bij op hun palmares.

Vanaf 1973 liepen er ook vrouwen mee in de Singelloop en in 1978 verhuisde de Singelloop van zaterdagavond na winkelsluiting naar zondag. “In 2001 kon de race door problemen met vrijwilligers geen doorgang vinden en dus leek de Utrechtse Singelloop een zachte dood te sterven”, doet Peek zijn verhaal verder.

“Ik was in 2007 bezig met de Utrecht Marathon en de Utregse Meidenloop en wilde de Singelloop graag nieuw leven inblazen. Maar dat wou ik dan wel meteen groots aanpakken. Daarom organiseerde ik een retro-editie en gingen we met oude startnummers en retroshirts met een veter in de hals van het shirt terug in de tijd. De Keniaanse wereldtopper Mark Tanui won bij de mannen en de Nederlandse Lornah Kiplagat won bij de vrouwen.”

“Voor Kiplagat was het een ideale test voor haar wereldtitel op de halve marathon twee weken later. In totaal liepen er 4000 mensen mee in die editie van 2007, wat de Singelloop weer op de kalender plaatste.”

Wereldrecord

Dat de Trek Singelloop Utrecht over een snel parcours bleek te beschikken, werd in 2009 bevestigd. Mede door de internationale contacten stonden de razendsnelle Kenianen Leonard Komon en voormalig wereldrecordhouder op de marathon Eliud Kipchoge aan de start.

Peek: “De Afrikaanse lopers vlogen over het parcours, Leonard Komon versloeg alle aanwezige wereldtoppers en won in een razendsnelle 27’10”. Toen ik naar hem toeliep om hem te feliciteren met zijn toptijd, bleek hij teleurgesteld. Hij vroeg me als eerste: ‘Can I come back next year?’

Leonard had het potentieel van het parcours gezien en geloofde dat hij hier het wereldrecord kon breken. Hij had gelijk: het jaar erop won hij weer, maar nu in een ongelooflijk wereldrecord van 26’44”, een verbetering van het oude wereldrecord met liefst 21 seconden. De Singelloop Utrecht was daarmee de snelste 10 kilometer ter wereld en daar ben ik nog steeds trots op.”

In de jaren na het wereldrecord wonnen Keniaanse wereldtoppers als Abraham Cheroben, Bernard Kimeli en Davis Kiplagat de Singelloop. In 2016 won de Belg Bashir Abdi, die met zijn twee olympische medailles nu tot de beste marathonlopers ter wereld hoort.

Evenement met een ziel

Dat de Trek Singelloop leeft in Utrecht, kan Gerard Peek beamen. Volgens hem is het een evenement met een ziel. Heel veel Utrechters hebben door de jaren heen iets met de Singelloop, door zelf mee te doen of te komen supporteren voor familie en vrienden.

“Utrecht is een echte hardloopstad, het is niet alleen qua inwoners de vierde stad van Nederland, maar het heeft ook veel studenten. Die zijn altijd wel in voor een sportief feestje met een gezellige nazit. In het begin hadden we moeite om de parcoursen rond te krijgen, want Utrecht is qua verkeer en openbaar vervoer natuurlijk de aorta van Nederland – bijna elke bus of trein passeert Utrecht.”

Peek: “Op een gegeven moment kreeg het gemeentebestuur door dat de Singelloop bij de stad hoort en vanaf dat moment verliep alles vlekkeloos. Heel de stad Utrecht is trouwens gedurende de dag een soort atletendorp. In de ochtend zie je de deelnemers al op het station, Hoog Catharijne en op de gezellige terrassen langs de gracht. En na het event vind je ze ook allemaal weer terug in de bruisende binnenstad, maar dan met medaille en een gezonde rode kleur op de wangen.”

Lees ook: Aan de finishlijn bij de TREK Singelloop Utrecht: ‘Ik kom weer terug naar deze stad’ – RunningNL

Like this article? Share it!

Misschien vind je deze ook interessant?

Meld je aan voor de nieuwsbrief en ontvang wekelijks: